EMSEF®

INSTRUKCJA DOTYCZĄCA STOSOWANIA LEKU EMSEF® (EMCEPH®)

Skład:

substancja czynna: ceftriakson;

1 fiolka zawiera ceftriaksonu 1000 mg w postaci ceftriaksonu sodu.

Postać leku. Proszek do sporządzenia roztworu do wstrzykiwań.

Główne właściwości fizykochemiczne: proszek krystaliczny o barwie od białej do żółto-pomarańczowej.

Grupa farmakoterapeutyczna.

Leki przeciwbakteryjne do stosowania systemowego. Inne antybiotyki beta-laktamowe. Cefalosporyny III pokolenia. Ceftriakson. Kod ATC J01D D04.

Właściwości farmakodynamiczne.

Farmakodynamika.

Mechanizm działania

Ceftryaksjon hamuje syntezę ściany komórkowej bakterii po przyłączeniu się do białek wiążących penicylinę, w wyniku czego przerywana jest biosynteza ściany komórkowej (peptydoglikanu), co prowadzi do lizy komórki bakteryjnej i jej śmierci.

Odporność

Odporność bakterii na ceftryaksjon może rozwijać się w wyniku działania jednego lub kilku mechanizmów:

• Hydrolizy przez β-laktamazy, w tym β-laktamazy o szerokim zakresie działania, karbapenemazy oraz enzymy typu Amp C, które mogą być indukowane lub trwale zahamowane u niektórych beztlenowców gram-ujemnych.
• Obniżonego powinowactwa białek wiążących penicylinę do ceftryaksjonu.
• Niedostatecznej przenikalności zewnętrznej błony cytoplazmatycznej u bakterii gram-ujemnych.
• Bakteryjnych pomp eflluksowych.

Granice wartości przy oznaczaniu wrażliwości

Tabela 1

Wartości progowe dla minimalnego stężenia hamującego wzrost mikroorganizmów, ustalone przez Europejski Komitet ds. Testowania Wrażliwości na Antybiotyki (EUCAST)

a Wrażliwość stwierdzono na podstawie wrażliwości na cefoksytynę.

b Wrażliwość stwierdzono na podstawie wrażliwości na penicylinę.

c Rzadko występują izolaty o minimalnej stężeniu hamującym przekraczającym granice wrażliwości. W przypadku takiego zjawiska należy przeprowadzić ponowne testowanie, a w przypadku potwierdzenia – wysłać materiał do laboratorium referencyjnego.

d Granice wrażliwości dotyczą dobowej dawki wewnętrzniej 1 g × 1 oraz wysokiej dawki co najmniej 2 g × 1.

Generalnie wrażliwe gatunki

Dodatnie względem Grama aeroby

Staphylococcus aureus (wrażliwy na metycylinę)£, bakterie Gram-dodatnie obojętne do koagulazy (wrażliwe na metycylinę)£, Streptococcus pyogenes (grupa A), Streptococcus agalactiae (grupa B), Streptococcus pneumoniae, Streptococci grupy Viridans.

Ujemne względem Grama aeroby

Borrelia burgdorferi, Haemophilus influenzae, Haemophilus parainfluenzae, Moraxella catarrhalis, Neisseria gonorrhoeae, Neisseria meningitidis, Proteus mirabilis, Providencia spp., Treponema pallidum.

Gatunki, które mogą nabywać oporności

Dodatnie względem Grama aeroby

Staphylococcus epidermidis+, Staphylococcus haemolyticus+, Staphylococcus hominis+.

Ujemne względem Grama aeroby

Citrobacter freundii, Enterobacter aerogenes, Enterobacter cloacae, Escherichia coli%, Klebsiella pneumoniae%, Klebsiella oxytoca%, Morganella morganii, Proteus vulgaris, Serratia marcescens.

Anaeroby

Bacteroides spp., Fusobacterium spp., Peptostreptococcus spp., Clostridium perfringens.

Organizmy oporne

Dodatnie względem Grama aeroby

Enterococcus spp., Listeria monocytogenes.

Ujemne względem Grama aeroby

Acinetobacter baumannii, Pseudomonas aeruginosa, Stenotrophomonas maltophilia.

Anaeroby

Clostridium difficile.

Inne

Chlamydia spp., Chlamydophila spp., Mycoplasma spp., Legionella spp.*, Ureaplasma urealyticum.

£ Wszystkie bakterie oporne na metycylinę są oporne na ceftriakson.

• Częstość oporności > 50 % co najmniej w jednym regionie.

% Odmiany produkujące β-laktamazy o szerokim spektrum działania są zawsze oporne.

Farmakokinetyka.

Wchłanianie.

Podanie domięśniowe

Po wstrzyknięciu domięśniowym średnie maksymalne stężenie ceftriaksonu we krwi wynosi około połowy takiego, jakie obserwuje się po podaniu dożylnym równoważnej dawki. Maksymalne stężenie we krwi po jednorazowym podaniu domięśniowym 1 g leku wynosi 81 mg/l i osiągane jest 2–3 godziny po podaniu. Pole pod krzywą „stężenie – czas” we krwi po podaniu domięśniowym odpowiada temu po podaniu dożylnym równoważnej dawki.

Podanie dożylne

Po dożylnej iniekcji bolusowej ceftriaksonu w dawkach 500 mg i 1 g średnie maksymalne stężenie ceftriaksonu we krwi wynosi odpowiednio około 120 i 200 mg/l. Po dożylnej infuzji ceftriaksonu w dawkach 500 mg, 1 g i 2 g stężenie ceftriaksonu we krwi wynosi odpowiednio około 80, 150 i 250 mg/l.

Rozkład.

Objętość rozkładu ceftriaksonu wynosi 7–12 l. Stężenia znacznie przekraczające minimalne stężenia hamujące dla większości istotnych patogenów infekcyjnych stwierdza się w tkankach, w tym w płucach, sercu, drgach żółciowych, wątrobie, migdałkach, uchu środkowym i błonie śluzowej nosa, kościach, a także w płynie mózgowo-rdzeniowym, płynie opłucnowym i płynie stawowym, sekrecie prostaty. Obserwowano wzrost średniego maksymalnego stężenia we krwi o 8–15 % (Cmax) po powtarzanym podawaniu; stan równowagi osiągany był w większości przypadków w ciągu 48–72 godzin, w zależności od drogi podania.

Przenikanie do poszczególnych tkanek

Ceftriakson przenika przez opony mózgowe. Przenikanie jest bardziej wyraźne w przypadku zapalenia opon mózgowych. Średnie maksymalne stężenie ceftriaksonu w płynie mózgowo-rdzeniowym u pacjentów z bakteryjnym zapaleniem opon mózgowych wynosi do 25 % w porównaniu do 2 % u pacjentów bez zapalenia opon mózgowych. Maksymalne stężenie ceftriaksonu w płynie mózgowo-rdzeniowym osiągane jest około 4–6 godzin po dożylnej iniekcji. Ceftriakson przenika przez barierę łożyskową, jego obecność oczekuje się również w niewielkich stężeniach w mleku matki (patrz sekcja „Stosowanie w czasie ciąży lub karmienia piersią”).

Wiązanie z białkami

Ceftriakson wiąże się odwracalnie z albuminą. Wiązanie z białkami osocza wynosi około 95 % przy stężeniu we krwi mniejszym niż 100 mg/l. Wiązanie jest nasycane, a stopień wiązania zmniejsza się wraz ze wzrostem stężenia (do 85 % przy stężeniu we krwi 300 mg/l).

Biotransformacja

Ceftriakson nie ulega metabolizmowi systemowemu, a przekształca się w metabolity nieaktywne pod wpływem flory jelitowej.

Wydalanie

Ogólny klirens osocza ceftriaksonu (związanego i niezwiązanego) wynosi 10–22 ml/min. Klirens nerkowy wynosi 5–12 ml/min. 50–60 % ceftriaksonu wydalone jest w niezmienionej formie przez nerki, głównie przez filtrację kłębuszkową, 40–50 % – w niezmienionej formie z żółcią. Okres półtrwania ceftriaksonu u dorosłych wynosi około 8 godzin.

Pacjenci z niewydolnością nerek lub wątroby

U pacjentów z zaburzeniem funkcji nerek lub wątroby farmakokinetyka ceftriaksonu zmienia się w niewielkim stopniu, obserwuje się jedynie nieznaczne wydłużenie okresu półtrwania (mniej niż 2-krotnie), nawet u pacjentów z ciężkim zaburzeniem funkcji nerek.

Względnie umiarkowane wydłużenie okresu półtrwania przy zaburzeniu funkcji nerek wyjaśnia się kompensacyjnym zwiększeniem klirensu pozanerkowego w wyniku zmniejszenia wiązania z białkami i odpowiedniego zwiększenia klirensu pozanerkowego ogólnego ceftriaksonu.

U pacjentów z zaburzeniem funkcji wątroby okres półtrwania ceftriaksonu nie wydłuża się ze względu na kompensacyjne zwiększenie klirensu nerkowego. Dzieje się to również w wyniku zwiększenia frakcji wolnej ceftriaksonu we krwi, co sprzyja paradoksalnemu zwiększeniu ogólnego klirensu leku przy równoległym zwiększeniu objętości rozkładu.

Pacjenci w podeszłym wieku

U pacjentów w wieku powyżej 75 lat średni okres półtrwania jest zazwyczaj 2–3 razy dłuższy niż u młodszych dorosłych.

Dzieci

Okres półtrwania ceftriaksonu jest wydłużony u noworodków w wieku do 14 dni. Stężenie wolnego ceftriaksonu może dalej wzrastać w wyniku takich czynników, jak zmniejszenie filtracji kłębuszkowej i zaburzenia wiązania z białkami. U dzieci okres półtrwania jest krótszy niż u noworodków lub dorosłych.

Klirens osocza i objętość rozkładu ogólnego ceftriaksonu są wyższe u noworodków, niemowląt i dzieci niż u dorosłych.

Liniowość/nieliniowość

Farmakokinetyka ceftriaksonu jest nieliniowa i wszystkie główne parametry farmakokinetyczne, z wyjątkiem okresu półtrwania, zależą od dawki, opartej na ogólnym stężeniu leku, i zmniejszają się w mniejszym stopniu niż proporcjonalnie do dawki. Nieliniowość obserwuje się w wyniku nasycenia wiązania z białkami osocza krwi i dlatego jest widoczna dla ogólnego ceftriaksonu we krwi, ale nie dla wolnego (niezwiązanego).

Związek farmakokinetyczny/farmakodynamiczny

Tak jak w przypadku innych beta-laktamów, indeks farmakokinetyczny/farmakodynamiczny, który wykazuje najlepszą korelację z efektywnością in vivo, to procent przedziału dawkowania, w którym stężenie niezwiązane pozostaje powyżej minimalnego stężenia hamującego ceftriakson dla poszczególnych gatunków docelowych (czyli % T > minimalnego stężenia hamującego).

Charakterystyka kliniczna.

Wskazania.

EMSEF® stosuje się w leczeniu poniższych infekcji u dorosłych i dzieci, w tym u noworodków doszłych (od momentu urodzenia):

• bakteryjne zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych;
• zapalenie płuc nabyte spoza szpitala;
• zapalenie płuc nabyte w szpitalu;
• ostre zapalenie ucha środkowego;
• infekcje wewnątrzbrzuszne;
• skomplikowane infekcje dróg moczowych (w tym nerek i miedniczek nerkowych);
• infekcje kości i stawów;
• skomplikowane infekcje skóry i tkanek miękkich;
• gruźlica;
• kiła;
• bakteryjne zapalenie wsierdzia.

EMSEF® może być stosowany w:

• leczeniu zaostrzenia przewlekłej obturacyjnej choroby płuc u dorosłych;
• leczeniu rozsianej boreliozy Lyme’a [wczesnej (II stadium) i późnej (III stadium)] u dorosłych i dzieci, w tym u noworodków od 15. dnia życia;
• profilaktyce przeciwdziałającej infekcjom w miejscu zabiegu chirurgicznego;
• leczeniu pacjentów z neutropenią, u których wystąpiła gorączka i istnieje podejrzenie bakteryjnej infekcji;
• leczeniu pacjentów z bakteriemią, która rozwinęła się w związku z którąkolwiek z powyższych infekcji lub gdy istnieje podejrzenie którejś z tych infekcji.

EMSEF® należy stosować łącznie z innymi lekami przeciwbakteryjnymi, jeśli zakres możliwych patogenów bakteryjnych nie mieści się w zakresie jego działania (patrz sekcja „Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności stosowania”).

Należy wziąć pod uwagę oficjalne rekomendacje dotyczące odpowiedniego stosowania leków przeciwbakteryjnych.

Przeciwwskazania.

Podwyższona wrażliwość na ceftryaksone lub inny antybiotyk z grupy cefalosporyn. Wcześniejsze wystąpienie ciężkich reakcji nadwrażliwościowych (np. reakcji anafilaktycznych) na inne leki β-laktamowe (penicyliny, monobaktamy i karbapenemy).

Ceftryaksone jest przeciwwskazany:

• noworodkom przedwczesnym w wieku ≤ 41 tygodni, uwzględniając okres rozwoju wewnątrzmacicznego (wiek ciążowy + wiek po urodzeniu)*;

• noworodkom doszłym (w wieku ≤ 28 dni):

• z hiperbilirubinemią, żółtaczką, hipoproteynemią lub odczynem kwasowym, ponieważ w tych stanach wiązanie bilirubiny jest prawdopodobnie zaburzone*;

• którzy wymagają (lub u których przewiduje się konieczność) podania wewnętrznie kalcu lub roztworów wlewnych zawierających wapń, ze względu na ryzyko powstawania osadów soli wapniowej ceftryaksonu (patrz sekcje „Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności stosowania” oraz „Działania niepożądane”).

* Badania in vitro wykazały, że ceftryaksone może wypierać bilirubinę z połączenia z albuminą osocza krwi, co wiąże się z ryzykiem rozwoju encefalopatii bilirubinowej u tych pacjentów.

Przed wstrzyknięciem ceftryaksonu do mięśnia należy koniecznie wykluczyć przeciwwskazania do stosowania lidokainy, jeśli jest ona używana jako rozpuszczalnik (patrz sekcja „Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności stosowania”). Patrz instrukcja stosowania lidokainy, szczególnie przeciwwskazania.

Roztworów ceftryaksonu zawierających lidokainę nigdy nie wolno podawać dożylnie.

Interakcje z innymi lekami i inne rodzaje interakcji.

Roztworów zawierających wapń, takich jak roztwór Ringera lub roztwór Hartmanna, nie należy używać do rozcieńczania leku EMSEF® w fiolkach ani do dalszego rozcieńczania otrzymanego roztworu do podania dożylnego, ponieważ może dojść do wytrącenia osadu. Osady soli wapniowej ceftryaksonu mogą również powstawać podczas mieszania ceftryaksonu z roztworami zawierającymi wapń w jednym systemie wlewowym. Ceftryaksone nie można podawać jednocześnie z roztworami do wlewu dożylnego zawierającymi wapń, w tym z roztworami wapniowymi do długotrwałych wlewów, takimi jak roztwory do żywienia pozajelitowego, za pomocą systemu typu Y. Jednak u pozostałych pacjentów, z wyjątkiem noworodków, ceftryaksone i roztwory zawierające wapń można podawać kolejno, jeden po drugim, pod warunkiem dokładnego przepłukania linii roztworem zgodnym. Badania in vitro z wykorzystaniem osocza krwi pępowinowej dorosłych i noworodków wykazały, że noworodki są narażone na zwiększone ryzyko powstawania osadów soli wapniowej ceftryaksonu (patrz sekcje „Sposób podania i dawki”, „Przeciwwskazania”, „Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności stosowania”, „Działania niepożądane”).

Stosowanie leku w połączeniu z doustnymi lekami przeciwpakrzakowymi może nasilać działanie przeciw witaminie K i zwiększać ryzyko krwawienia. Zaleca się częste sprawdzanie międzynarodowego znormalizowanego stosunku (INR) oraz odpowiednie dostosowanie dawki antagonisty witaminy K zarówno podczas, jak i po leczeniu ceftryaksonem (patrz sekcja „Działania niepożądane”).

Istnieją sprzeczne dane dotyczące potencjalnego nasilenia toksycznego wpływu aminoglikozydów na nerki przy ich jednoczesnym stosowaniu z cefalosporynami. W takich przypadkach należy dokładnie przestrzegać zaleceń dotyczących monitorowania stężenia aminoglikozydów (oraz czynności nerek) w praktyce klinicznej.

Badania in vitro wykazały antagonistyczne efekty przy stosowaniu chloramfenikolu w połączeniu z ceftryaksonem. Kliniczne znaczenie tych danych jest nieznane.

Nie odnotowano przypadków interakcji między ceftryaksonem a doustnymi lekami zawierającymi wapń ani między ceftryaksonem podawanym domięśniowo a lekami zawierającymi wapń (do podania dożylnego lub doustnego).

U pacjentów stosujących ceftryaksone możliwe są fałszywie dodatnie wyniki testu Coombsa.

Ceftryaksone, podobnie jak inne antybiotyki, może powodować fałszywie dodatnie wyniki testu na galaktozemię.

Podobnie przy oznaczaniu glukozy w moczu metodami nieliniowymi wyniki mogą być fałszywie dodatnie. Z tego powodu w okresie stosowania ceftryaksonu oznaczanie glukozy w moczu należy przeprowadzać metodami enzymatycznymi.

Nie obserwowano zaburzeń czynności nerek po jednoczesnym stosowaniu dużych dawek ceftryaksonu i silnych moczopędnych (np. furosemidu).

Jednoczesne stosowanie probenecydu nie zmniejsza wydalania ceftryaksonu.

Szczególne zagadnienia dotyczące stosowania.

Reakcje nadwrażliwościowe.

Tak jak w przypadku wszystkich antybiotyków β-laktamowych, donoszono o przypadkach ciężkich reakcji nadwrażliwościowych, czasem zakończonych śmiercią (patrz sekcja „Działania niepożądane”). Reakcje nadwrażliwościowe mogą również postępować do zespołu Kounis, ciężkiej reakcji alergicznej, która może prowadzić do zawału mięśnia sercowego (patrz sekcja „Działania niepożądane”). W przypadku ciężkich reakcji nadwrażliwościowych należy natychmiast przerwać stosowanie ceftryksonego i podjąć odpowiednie działania ratunkowe. Przed rozpoczęciem leczenia należy ustalić, czy pacjent miał wcześniej ciężkie reakcje nadwrażliwościowe na ceftryksonego, inne cefalosporyny lub inne środki β-laktamowe. Ceftryksonego należy stosować z ostrożnością u pacjentów z wywiadem nieciężkiej nadwrażliwości na inne leki β-laktamowe.

Podczas stosowania ceftryksonego donoszono o ciężkich reakcjach skórnych [zespołu Stevensa-Johnsona lub zespołu Lyella / toksycznego nekrolizy epidermalnej oraz reakcji lekowej z eozynofilią i objawami systemowymi (DRESS)], które mogą stanowić zagrożenie dla życia lub być śmiertelne; jednak częstość tych zjawisk jest nieznana.

Reakcja Jarischa-Herxheimera (RJH).

U niektórych pacjentów z chorobami prąciem może wystąpić reakcja Jarischa-Herxheimera (RJH) na początku leczenia ceftryksonego. RJH jest zazwyczaj stanem samoograniczającym się, ale może wymagać leczenia objawowego. W przypadku wystąpienia takiej reakcji nie należy przerywać leczenia antybiotykiem.

Interakcje z lekami zawierającymi wapń.

Opisano przypadki powstawania osadów soli wapniowej ceftryksonego w płucach i nerkach zakończone śmiercią u noworodków przedwczesnych i u noworodków urodzonych w terminie, w wieku poniżej 1 miesiąca. Co najmniej jednemu z tych pacjentów ceftryksonego i wapń podano w różnych czasach i za pomocą różnych systemów do wlewu dożylnego. Według dostępnych danych naukowych nie stwierdzono potwierdzonych przypadków powstawania osadów wewnątrznaczyniowych poza noworodkami, którym podano ceftryksonego i roztwory zawierające wapń lub inne leki zawierające wapń. Badania in vitro wykazały, że noworodki są narażone na zwiększony ryzyko powstawania osadów soli wapniowej ceftryksonego w porównaniu z pacjentami z innych grup wiekowych.

Ceftryksonego nie wolno mieszać ani podawać jednocześnie z żadnymi roztworami do wlewu dożylnego zawierającymi wapń u pacjentów w każdym wieku, nawet przy stosowaniu różnych systemów do wlewu lub podawaniu leków w różnych miejscach infuzji. Jednak pacjentom w wieku powyżej 28 dni ceftryksonego i roztwory zawierające wapń można podawać kolejno, jeden po drugim, pod warunkiem podawania leków przez różne systemy infuzyjne do różnych miejsc ciała lub wymiany lub starannego przemywania systemu infuzyjnego między podaniem tych środków roztworem soli fizjologicznej, aby zapobiec powstawaniu osadów. Pacjentom wymagającym ciągłego wlewu roztworów zawierających wapń do żywienia parenteralnego całkowitego (PCT), personel medyczny może rozważyć przepisanie alternatywnych środków przeciwbakteryjnych, których stosowanie nie wiąże się z podobnym ryzykiem powstawania osadów. Jeśli u pacjentów wymagających ciągłego żywienia parenteralnego uznano za konieczne zastosowanie ceftryksonego, roztwory do PCT i ceftryksonego można podawać jednocześnie, choćby i przez różne systemy infuzyjne i w różnych miejscach ciała. Można również tymczasowo przerwać podawanie roztworów do PCT na czas infuzji ceftryksonego i przemyć systemy infuzyjne między podawaniem roztworów (patrz sekcje „Przeciwwskazania”, „Działania niepożądane” oraz „Niezgodność”).

Dzieci.

Bezpieczeństwo i skuteczność leku u noworodków, niemowląt i dzieci zostały potwierdzone dla dawek opisanych w sekcji „Sposób i dawki stosowania”. Badania wykazały, że ceftryksonego, podobnie jak niektóre inne cefalosporyny, może wypierać bilirubinę z wiązania z albuminą osocza.

EMSEF® jest przeciwwskazany u noworodków przedwczesnych i urodzonych w terminie, u których istnieje ryzyko rozwoju encefalopatii bilirubinowej (patrz sekcja „Przeciwwskazania”).

Immunooposredniczona anemia hemolityczna.

Zdarzały się przypadki immunooposredniczonej anemii hemolitycznej u pacjentów przyjmujących środki przeciwbakteryjne z grupy cefalosporyn, w tym EMSEF® (patrz sekcja „Działania niepożądane”). Ciężkie przypadki anemii hemolitycznej, w tym zakończone śmiercią, odnotowano zarówno u dorosłych, jak i u dzieci podczas leczenia tym lekiem.

Jeśli podczas stosowania ceftryksonego u pacjenta wystąpi anemia, należy rozważyć rozpoznanie anemii związanej z zastosowaniem cefalosporyn i przerwać stosowanie ceftryksonego do ustalenia etiologii choroby.

Leczenie długotrwałe.

Podczas leczenia długotrwałego należy regularnie wykonywać rozwinięty morfologiczny wzór krwi.

Zapalenie jelita / nadmierny wzrost mikroorganizmów opornych.

Zarejestrowano przypadki zapalenia jelita i zapalenia jelita pseudobłoniastego, związane z zastosowaniem środków przeciwbakteryjnych, podczas stosowania prawie wszystkich środków przeciwbakteryjnych, w tym ceftryksonego. Ciężkość tych chorób może wahać się od lekkiej do zagrożenia życia. Dlatego ważne jest, aby uwzględnić możliwość takiego rozpoznania u pacjentów, u których wystąpiły biegunki podczas lub po zastosowaniu ceftryksonego (patrz sekcja „Działania niepożądane”). Należy rozważyć przerwanie terapii ceftryksonego i zastosowanie odpowiednich środków przeciwko Clostridium difficile. Nie należy stosować leków hamujących perystaltykę.

Tak jak przy stosowaniu innych środków przeciwbakteryjnych, mogą wystąpić nadkażenia spowodowane mikroorganizmami opornymi na lek.

Ciężka niewydolność nerek i wątroby.

W przypadku ciężkiej niewydolności nerek i wątroby zaleca się staranne monitorowanie kliniczne bezpieczeństwa i skuteczności leku (patrz sekcja „Sposób i dawki stosowania”).

Wpływ na wyniki badań serologicznych.

Podczas stosowania leku EMSEF® test Coombsa może dawać wyniki fałszywie dodatnie. EMSEF® może również powodować fałszywie dodatnie wyniki badania na obecność galaktozemia (patrz sekcja „Działania niepożądane”).

Podczas oznaczania glukozy w moczu metodami nieenzymatycznymi mogą pojawić się fałszywie dodatnie wyniki. Podczas stosowania leku EMSEF® stężenie glukozy w moczu należy oznaczać metodami enzymatycznymi (patrz sekcja „Działania niepożądane”).

Sód.

Każdy gram leku EMSEF® zawiera 3,6 mmol sodu. Należy to wziąć pod uwagę u pacjentów przestrzegających diety z kontrolowaną zawartością sodu.

Zakres aktywności przeciwbakteryjnej.

Ceftryksonego ma ograniczony zakres aktywności przeciwbakteryjnej i może nie być odpowiedni do stosowania jako monoterapia w leczeniu niektórych typów infekcji, z wyjątkiem przypadków, gdy patogen został już potwierdzony (patrz sekcja „Sposób i dawki stosowania”). W przypadku infekcji polimikrobowych, gdy wśród podejrzewanych patogenów występują mikroorganizmy oporne na ceftryksonego, należy rozważyć zastosowanie dodatkowych antybiotyków.

Stosowanie lidokainy.

Jeśli jako rozpuszczalnik stosuje się roztwór lidokainy, ceftryksonego można podawać wyłącznie do wewnątrzmięśniowo. Przed podaniem leku należy koniecznie uwzględnić przeciwwskazania, ostrożność i inną odpowiednią informację zawartą w instrukcji do stosowania medycznego lidokainy (patrz sekcja „Przeciwwskazania”). Roztworu lidokainy w żadnym wypadku nie wolno podawać dożylnie.

Kamica żółciowa.

W przypadku obecności cieni na USG należy rozważyć możliwość powstawania osadów soli wapniowej ceftryksonego. Cienie, które błędnie uznawano za kamienie żółciowe, obserwowano na USG pęcherza żółciowego, a częstość ich występowania wzrastała przy stosowaniu ceftryksonego w dawce 1 g/dobę i wyższej. Szczególną ostrożność należy zachować przy stosowaniu leku u dzieci. Takie osady znikają po przerwaniu terapii ceftryksonego. W rzadkich przypadkach powstawanie osadów soli wapniowej ceftryksonego towarzyszyła objawowość. W przypadku wystąpienia objawów zaleca się zachowawcze leczenie niechirurgiczne, a lekarz powinien podjąć decyzję o przerwaniu stosowania leku, kierując się oceną stosunku korzyści do ryzyka w konkretnym przypadku (patrz sekcja „Działania niepożądane”).

Zastój żółci.

Zarejestrowano przypadki zapalenia trzustki, które mogły być spowodowane niedrożnością dróg żółciowych u pacjentów przyjmujących EMSEF® (patrz sekcja „Działania niepożądane”). Większość z tych pacjentów miała czynniki ryzyka rozwoju cholestazy i powstawania mułu żółciowego, takie jak wcześniejsze intensywne leczenie, ciężka choroba i całkowite żywienie parenteralne. Nie można wykluczyć, że inicjującym lub dodatkowym czynnikiem rozwoju tego zaburzenia może być powstawanie osadów w drogach żółciowych w wyniku stosowania leku EMSEF®.

Kamica nerkowa.

Zarejestrowano przypadki powstawania kamieni nerkowych, które ustępowały po przerwaniu stosowania ceftryksonego (patrz sekcja „Działania niepożądane”). W przypadku wystąpienia objawów należy wykonać badanie ultrasonograficzne. Decyzję o stosowaniu leku u pacjentów z wywiadem kamieni nerkowych lub hiperkalciurią podejmuje lekarz, kierując się oceną stosunku korzyści do ryzyka w konkretnym przypadku.

Encefalopatia.

Donoszono o encefalopatii podczas stosowania ceftryksonego (patrz sekcja „Działania niepożądane”), szczególnie u starszych pacjentów z ciężką niewydolnością nerek (patrz sekcja „Sposób i dawki stosowania”) lub zaburzeniami układu nerwowego centralnego (UKN). Jeśli podejrzewa się encefalopatię związaną ze stosowaniem ceftryksonego (np. obniżenie poziomu świadomości, zmiany stanu psychicznego, mioklonie, drgawki), należy rozważyć przerwanie stosowania ceftryksonego.

Unieszkodliwianie leku.

Należy zminimalizować wpływanie leku na środowisko. Należy zapobiegać przedostawaniu się leku do kanalizacji lub śmieci domowych. Nieużywany lek po zakończeniu leczenia lub po upływie terminu ważności należy oddać w oryginalnym opakowaniu dostawcy (lekarzowi lub farmaceucie) w celu właściwego unieszkodliwienia.

Stosowanie w czasie ciąży lub karmienia piersią.

Ciąża.

Ceftryksonego przenika przez barierę łożyskową. Dane dotyczące stosowania ceftryksonego u kobiet w ciąży są ograniczone. Badania na zwierzętach nie wskazują na bezpośredni lub pośredni szkodliwy wpływ na zarodek/płód, rozwój okołoporodowy i poporodowy. Ceftryksonego można stosować w czasie ciąży, w szczególności w pierwszym trymestrze, tylko wtedy, gdy korzyść przewyższa ryzyko.

Karmienie piersią.

Ceftryksonego przenika do mleka matki w niskich stężeniach, ale przy stosowaniu leku w dawkach terapeutycznych nie przewiduje się żadnego wpływu na niemowlęta karmione piersią. Niemniej nie można wykluczyć ryzyka rozwoju biegunki i grzybiczych infekcji błon śluzowych. Należy wziąć pod uwagę możliwość sensybilizacji. Należy podjąć decyzję o przerwaniu karmienia piersią lub przerwaniu/odmowie stosowania ceftryksonego, uwzględniając korzyści płynące z karmienia piersią dla dziecka i korzyści z terapii dla kobiety.

Plodność.

Badania funkcji rozrodczych nie wykazały oznak niepożądanego wpływu na płodność mężczyzn lub kobiet.

Możliwość wpływu na szybkość reakcji podczas prowadzenia pojazdów lub pracy z innymi mechanizmami.

Podczas stosowania leku mogą wystąpić działania niepożądane (np. zawroty głowy), które mogą wpływać na zdolność prowadzenia pojazdów lub pracy z złożonymi mechanizmami. Pacjentów należy uprzedzić o możliwości wystąpienia takich reakcji.

Sposób stosowania i dawki.

Dozowanie

Dawka leku zależy od ciężkości, wrażliwości, lokalizacji i typu zakażenia, a także od wieku oraz czynności wątroby i nerek pacjenta.

W celu zapobiegania zakażeniom przed zabiegiem chirurgicznym ceftryakson należy podawać w ciągu 30–90 minut przed interwencją chirurgiczną.

Poniżej podano zalecane dawki. W szczególnie ciężkich przypadkach należy stosować najwyższą z zalecanych dawek.

Dorośli i dzieci w wieku od 12 lat (≥ 50 kg).

Tabela 2

* W przypadku potwierdzonej bakteriemii należy rozważyć zastosowanie najwyższej z zalecanych dawek.

** W przypadku stosowania dawek przekraczających 2 g na dobę należy rozważyć podawanie leku 2 razy na dobę (w odstępach 12-godzinnych).

Wskazania u dorosłych i dzieci w wieku od 12 lat (≥ 50 kg), wymagających specjalnych schematów dawkowania.

Ostre zapalenie ucha środkowego

Można zastosować jednorazową dawkę wstrzykiwaną do mięśni w dawce 1–2 g.

Niektóre dane wskazują, że u pacjentów w ciężkim stanie lub przy nieefektywności wcześniejszej terapii ceftryaksone może być skuteczny przy podawaniu do mięśni w dawce 1–2 g na dobę przez 3 dni.

Profilaktyka zakażeń w miejscu zabiegu chirurgicznego przed operacją

2 g jednorazowo przed operacją.

Gonoreja

Jednorazowa dawka 500 mg do mięśni.

Zastrzyk

Zalecana dawka to 500 mg – 1 g 1 raz na dobę, z możliwością zwiększenia dawki do 2 g 1 raz na dobę przez 10–14 dni w przypadku zastrzyku neurologicznego. Rekomendacje dotyczące dawkowania w zastrzyku, w tym zastrzyku neurologicznym, oparte są na ograniczonych danych. Należy również uwzględnić rekomendacje krajowe lub lokalne.

Rozsiane boreliozy Lyme’a [wczesne (II stadium) i późne (III stadium)].

Po 2 g 1 raz na dobę przez 14–21 dni. Zalecana długość leczenia może się różnić, należy również uwzględnić rekomendacje krajowe lub lokalne.

Dzieci

Dzieciom o masie ciała > 50 kg należy stosować zwykłe dawki dla dorosłych.

Noworodki, niemowlęta i dzieci w wieku od 15 dnia życia do 12 roku życia (<50 kg)

Tabela 3

* W przypadku potwierdzonej bakteriemii należy rozważyć zastosowanie najwyższej z zaleconych dawek.

** W przypadku stosowania dawek przekraczających 2 g na dobę należy rozważyć podawanie leku dwa razy na dobę (w odstępach 12-godzinnych).

Wskazania u noworodków, niemowląt oraz dzieci w wieku od 15 dnia życia do 12 roku życia (< 50 kg), wymagających specjalnych schematów dawkowania

Profilaktyka zakażeń w miejscu zabiegu chirurgicznego przed operacją

50–80 mg/kg jednorazowo przed operacją.

Zastrzykowce

Zalecana dawka dla dzieci to 75–100 mg/kg (maksymalnie 4 g) raz na dobę przez 10–14 dni. Rekomendacje dotyczące dawkowania w przypadku zastrzykowców, w tym neurosyfilis, oparte są na bardzo ograniczonych danych. Należy również uwzględnić rekomendacje krajowe lub lokalne.

Uogólnione boreliozy Lyme’a [wczesne (II stadium) i późne (III stadium)].

50–80 mg/kg raz na dobę przez 14–21 dni. Zalecana długość leczenia może się różnić, należy również uwzględnić rekomendacje krajowe lub lokalne.

Ostre zapalenie ucha środkowego

W wczesnym leczeniu ostrego zapalenia ucha środkowego można zastosować jednorazową wewnątrzmięśniową iniekcję ceftryaksonezu w dawce 50 mg/kg. Niektóre dane wskazują, że w przypadku ciężkiego stanu dziecka lub nieskuteczności wcześniejszej terapii ceftryaksonez może być skuteczny przy wewnątrzmięśniowym podawaniu w dawce 50 mg/kg na dobę przez 3 dni.

Noworodki w wieku 0–14 dni

Ceftryaksonez jest przeciwwskazany u wcześniaków w wieku do 41 tygodnia uwzględniając okres rozwoju wewnątrzmacicznego (wiek ciążowy + wiek kalendarzowy).

Tabela 4

* W przypadku potwierdzonej dokumentacją bakteremii należy rozważyć zastosowanie najwyższej z zaleconych dawek.

Nie należy przekraczać maksymalnej dobowej dawki 50 mg/kg masy ciała.

Wskazania u noworodków w wieku 0–14 dni, wymagających specjalnych schematów dawkowania

Ostre zapalenie ucha środkowego

Do wstępnego leczenia ostrego zapalenia ucha środkowego można zastosować jednorazową wstrzyknięcie domięśniowe ceftryaksonu w dawce 50 mg/kg masy ciała.

Profilaktyka zakażeń w miejscu zabiegu chirurgicznego przed operacją

20–50 mg/kg masy ciała jednorazowo przed operacją.

Zastrzeżenie

Zalecana dawka to 50 mg/kg masy ciała raz dziennie przez 10–14 dni. Rekomendacje dotyczące dawkowania w przypadku zastrzeżenia, w tym neurozastrzeżenia, oparte są na bardzo ograniczonych danych. Należy również uwzględnić rekomendacje krajowe lub lokalne.

Czas trwania leczenia

Czas trwania leczenia zależy od przebiegu choroby. Zgodnie z ogólnymi wytycznymi dotyczącymi terapii antybiotykowej, leczenie ceftryaksonem należy kontynuować przez 48–72 godziny po ustąpieniu gorączki lub potwierdzeniu eliminacji infekcji bakteryjnej.

Pacjenci w podeszłym wieku

Przy zachowanej odpowiedniej funkcji nerek i wątroby nie jest wymagana korekta dawki u pacjentów w podeszłym wieku.

Pacjenci z niewydolnością wątroby

Dostępne dane wskazują, że nie ma potrzeby korekty dawki u pacjentów z łagodną lub umiarkowaną niewydolnością wątroby, pod warunkiem zachowania prawidłowej funkcji nerek.

Brak danych dotyczących pacjentów z ciężką niewydolnością wątroby (patrz sekcja „Farmakokinetyka”).

Pacjenci z niewydolnością nerek

U pacjentów z zaburzoną funkcją nerek nie ma potrzeby obniżania dawki ceftryaksonu, o ile funkcja nerek nie jest upośledzona. Jedynie w przypadku niewydolności nerek w stadium przedostatecznym (klirens kreatyniny poniżej 10 ml/min) dobowe dawki ceftryaksonu nie powinny przekraczać 2 g.

Pacjentom poddawanym dializie nie należy dodatkowo podawać leku po dializie. Ceftryakson nie jest usuwany z organizmu podczas dializy błonniczej ani hemodializy. Zaleca się staranne monitorowanie kliniczne bezpieczeństwa i skuteczności leku.

Pacjenci z ciężkim upośledzeniem funkcji wątroby i nerek

W przypadku jednoczesnego ciężkiego upośledzenia funkcji nerek i wątroby zaleca się staranne monitorowanie kliniczne bezpieczeństwa i skuteczności leku.

Sposób podania

Podanie domięśniowe

Lek można podawać w formie głębokiego wstrzyknięcia domięśniowego. Wstrzyknięcie domięśniowe należy wykonywać w środek stosunkowo dużego mięśnia. Zaleca się podawanie nie więcej niż 1 g w jednym miejscu.

Jeśli jako rozpuszczalnik stosuje się lidokainę, otrzymany roztwór nigdy nie powinien być podawany dożylowo (patrz sekcja „Przeciwwskazania”). Zaleca się zapoznanie się z instrukcją stosowania lidokainy.

Podanie dożylne

Lek można podawać w formie dożylnej infuzji trwającej co najmniej 30 minut (preferowana metoda) lub w formie powolnego wstrzyknięcia dożylnego trwającego ponad 5 minut. Przerwane podanie dożylne należy wykonywać w ciągu 5 minut, zazwyczaj do dużych żył. Dawki dożylne wynoszące 50 mg/kg masy ciała lub więcej należy podawać w formie infuzji niemowlętom i dzieciom do 12 roku życia. Noworodkom dawki dożylne należy podawać w ciągu 60 minut w celu zmniejszenia potencjalnego ryzyka encefalopatii bilirubinowej (patrz sekcje „Przeciwwskazania” oraz „Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności”).

Podanie domięśniowe należy rozważyć w przypadku, gdy droga dożylna jest niemożliwa lub mniej odpowiednia dla pacjenta. Dawki przekraczające 2 g należy podawać dożylnie.

Ceftryakson jest przeciwwskazany u noworodków (≤ 28 dni), u których konieczne jest (lub przewidywane będzie) leczenie roztworami dożycznymi zawierającymi wapń, w tym roztworami infuzyjnymi zawierającymi wapń, takimi jak żywienie dożylne, ze względu na ryzyko powstawania osadów soli wapniowych ceftryaksonu (patrz sekcja „Przeciwwskazania”).

Nie można stosować rozpuszczalników zawierających wapń, takich jak roztwór Ringera lub roztwór Hartmana, do rozpuszczania ceftryaksonu w fiolkach ani do dalszego rozcieńczania odtworzonego roztworu do podania dożylnego, ponieważ może dojść do wytrącenia osadu. Powstawanie osadów soli wapniowych ceftryaksonu może również wystąpić podczas mieszania ceftryaksonu z roztworami zawierającymi wapń w jednym systemie infuzyjnym dożylnej. Dlatego nie można mieszać ani jednoczesnie podawać ceftryaksonu z roztworami zawierającymi wapń (patrz sekcje „Przeciwwskazania”, „Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności” oraz „Niezgodność”).

W celu profilaktyki zakażeń w miejscu zabiegu chirurgicznego przed operacją ceftryakson należy podawać 30–90 minut przed zabiegiem chirurgicznym.

Sposób przygotowania

Stężenie do wstrzyknięcia dożylnego: 100 mg/ml.

Stężenie do infuzji dożylnej: 50 mg/ml.

Szczegóły dotyczące przechowywania odtworzonego roztworu leku znajdują się w sekcji „Warunki przechowywania”.

Ceftryaksonu nie można mieszać w jednej strzykawce z żadnym innym lekiem, z wyjątkiem 1 % roztworu chlorku lidokainy (tylko do podania domięśniowego). Linie infuzyjne należy płukać po każdym podaniu leku.

Do wstrzyknięcia dożylnego 1 g ceftryaksonu należy rozpuścić w 10 ml wody do wstrzykiwań. Wstrzyknięcie wykonuje się bezpośrednio do żyły lub do systemu do infuzji dożylnej w czasie trwania ponad 5 minut.

Do wstrzyknięcia domięśniowego 1 g ceftryaksonu należy rozpuścić w 3,5 ml 1 % roztworu chlorku lidokainy. Lek należy podawać w formie głębokiego wstrzyknięcia domięśniowego. Dawki przekraczające 1 g należy podzielić i podać w więcej niż jednym miejscu.

Dzieci.

Lek stosuje się u dzieci zgodnie z dawkowaniem podanym w sekcji „Sposób podania i dawki”.

Przedawkowanie

W przypadku przedawkowania może wystąpić nudności, wymioty, biegunka.

Hemodializa lub dializa błonnicza nie zmniejszają stężenia leku. Nie istnieje specyficzny antydot. Leczenie przedawkowania jest objawowe.

Niepożądane działania.

Najczęściej obserwowanymi niepożądanymi reakcjami podczas stosowania ceftryaksonu są eozynofilia, leukopenia, trombocytopenia, biegunka, wysypka oraz podwyższenie poziomu enzymów wątrobowych.

Zakażenia i inwazje: grzybicze zakażenia narządów płciowych, kolit pseudomembranoznym, nadkażenie.

Ze strony układu krwiotwórczego i chłonnego: eozynofilia, leukopenia, trombocytopenia, granulocytopenia, anemia, anemia hemolityczna, zaburzenia krzepliwości krwi, agranulocytoza.

Ze strony serca: zespół Kounis.

Ze strony układu immunologicznego: wstrząs anafilaktyczny, reakcje anafilaktyczne, reakcje anafilaktycznopodobne, nadwrażliwość, reakcja Jarischa-Herxheimera.

Ze strony układu nerwowego: ból głowy, zawroty głowy, drgawki, encefalopatia.

Ze strony narządów słuchu i równowagi: zawroty głowy.

Ze strony układu oddechowego: skurcz oskrzeli.

Ze strony przewodu pokarmowego: stolec w postaci kału wodnistego, biegunka, nudności, wymioty, zapalenie trzustki, zapalenie błony śluzowej jamy ustnej, zapalenie języka.

Ze strony układu wątrobowo-pęcherzykowego: podwyższenie poziomu enzymów wątrobowych, osady w pęcherzyku żółciowym, żółtaczka jądrowa, zapalenie wątroby¹, cholestazyjne zapalenie wątroby^1,2.

Ze strony skóry i tkanki podskórnej: wysypka, świąd, pokrzywka, zespół Stevensa-Johnsona, toksyczne martwicze odłuszczenie nabłonka, wielopostaciowa rumień, ostra ogólna egzantematyczna pustulacja, reakcja lekowa z eozynofilią i objawami ogólnymi (DRESS).

Ze strony układu moczowego: hematuria, glukozuria, oliguria, powstawanie osadów w nerkach (odwracalne).

Ogólne zaburzenia i reakcje w miejscu podania leku: zapalenie żył, ból w miejscu wstrzyknięcia; gorączka, dreszcze, obrzęk.

Dane badań laboratoryjnych: podwyższenie poziomu kreatyniny we krwi, wyniki fałszywie dodatnie testu Coombsa, wyniki fałszywie dodatnie badania na galaktozemię, wyniki fałszywie dodatnie nieenzymatycznych metod oznaczania glukozy.

¹ Zazwyczaj odwracalne po odstawieniu ceftryaksonu.

² Zob. punkt „Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności”.

Zakażenia i inwazje.

Przypadki biegunki po podaniu ceftryaksonu mogą być związane z Clostridium difficile. Należy podać odpowiednią ilość płynów i elektrolitów (zob. punkt „Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności”).

Osady soli wapniowej ceftryaksonu.

Zarejestrowano rzadkie przypadki ciężkich niepożądanych działań, czasem zakończone śmiertelnie, u noworodków przedwczesnych i dojrzałych (w wieku < 28 dni), którym podawano w sposób dożylny ceftryakson i leki zawierające wapń. Podczas sekcji zwłok w płucach i nerkach wykryto osady soli wapniowej ceftryaksonu. Wysokie ryzyko powstawania osadów u noworodków wynika z ich małej objętości krwi i dłuższego niż u dorosłych okresu połowie wydalania ceftryaksonu (zob. punkty „Przeciwwskazania”, „Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności”).

Zarejestrowano przypadki powstawania osadów w nerkach, głównie u dzieci w wieku od 3 lat, które otrzymywały wysokie dawki dobowe leku (np. ≥ 80 mg/kg/dobę) lub dawki całkowite powyżej 10 g, a także miały dodatkowe czynniki ryzyka (np. ograniczone spożycie płynów lub leżenie w łóżku). Ryzyko powstawania osadów wzrasta u pacjentów pozbawionych ruchomości lub u chorych z odwodnieniem. Osady mogą występować z objawami lub być bezobjawowe, mogą prowadzić do niewydolności nerek i bezmoczności, znikają po odstawieniu ceftryaksonu (zob. punkt „Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności”).

Zarejestrowano przypadki powstawania osadów soli wapniowej ceftryaksonu w pęcherzyku żółciowym, głównie u pacjentów, którym lek podawano w dawkach wyższych niż zalecana dawka standardowa. Według danych z badań prospektywnych u dzieci częstość powstawania osadów przy wstrzykiwaniu dożylnym leku była różna – w niektórych badaniach ponad 30%. Przy powolnym podawaniu leku (przez 20-30 minut) częstość powstawania osadów wydaje się niższa. Powstawanie osadów zazwyczaj nie towarzyszy objawom, ale w rzadkich przypadkach wystąpiły takie objawy kliniczne jak ból, nudności i wymioty. W takich przypadkach zaleca się leczenie objawowe. Po odstawieniu ceftryaksonu osady zazwyczaj znikają (zob. punkt „Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności”).

Okres ważności. 3 lata.

Warunki przechowywania.

Przechowywać w temperaturze nie wyższej niż 30 °C w opakowaniu pierwotnym.

Przechowywać w miejscu niedostępnym dla dzieci.

Przygotowany roztwór przechowywać nie dłużej niż 6 godzin w temperaturze nie wyższej niż 25 °C i nie dłużej niż 24 godziny w lodówce (2-8 °C).

Niezgodność.

Nie można mieszać z roztworami zawierającymi wapń, takimi jak roztwór Ringera lub roztwór Hartmana.

Ceftryakson jest niezgodny z amsakryną, wancomycyną, flukenazolem i aminoglikozydami.

Nie należy mieszać z innymi rozpuszczalnikami oprócz tych, które są wymienione w punkcie „Sposób stosowania i dawki”.

Niezgodny z roztworami zawierającymi inne antybiotyki.

Opakowanie.

1000 mg proszku w fiolce. 1 fiolka w opakowaniu tekturowym.

Warunki wydawania.

Na receptę.

Producent.

Nectar Lifesciences Limited-Unit VI.

Adres producenta i miejsce prowadzenia działalności.

Wioska Bhatorikalan, obok Jharmajri, E.P.I.P., P.O. Barotiwala, Tehsil Baddi, District Solan, Himachal Pradesh, 174103, Indie.